Sześć składników kosztu
| Składnik | Co to jest | Od czego zależy |
|---|---|---|
| Odsetki | cena za korzystanie z pieniędzy | oprocentowanie roczne × kwota × czas |
| Prowizja | jednorazowa opłata za udzielenie finansowania | zwykle % kwoty, czasem potrącana z wypłaty |
| Taksa notarialna | wynagrodzenie notariusza + 23% VAT | wartość czynności; maksymalne stawki określa rozporządzenie |
| Opłata sądowa za wpis hipoteki | wpis do księgi wieczystej | stała: 200 zł |
| Podatek PCC od hipoteki | podatek od ustanowienia hipoteki | 0,1% zabezpieczonej kwoty albo 19 zł przy hipotece na kwotę nieustaloną |
| Wycena (opcjonalnie) | operat szacunkowy rzeczoznawcy | rodzaj i wielkość nieruchomości |
Przykład: 1 mln zł na 12 miesięcy
Załóżmy oprocentowanie 14% rocznie, spłatę ratą balonową i przykładową prowizję 3%:
| Pozycja | Kwota (przykład) |
|---|---|
| Odsetki (12 × 11 667 zł) | 140 000 zł |
| Prowizja 3% | 30 000 zł |
| Notariusz, sąd, PCC, wycena (szacunek) | kilka tys. zł |
| Razem koszt | ok. 175 000 zł |
To przykład do zrozumienia mechanizmu – Twoja oferta może się różnić. Ważne: koszt rośnie z czasem. Jeśli spłacisz po 6 miesiącach, odsetki będą o połowę niższe (o ile umowa nie przewiduje opłaty za wcześniejszą spłatę).
Na co uważać w umowie
- Prowizja potrącana z wypłaty – dostajesz mniej, a odsetki płacisz od całej kwoty.
- Opłaty „za przygotowanie”, „za analizę”, „administracyjne” – zapytaj o pełną listę.
- Opłata za wcześniejszą spłatę – ile kosztuje oddanie pieniędzy szybciej?
- Odsetki za opóźnienie – ile wynoszą i od kiedy naliczane? Też mają ustawowy limit.
- Koszty windykacji i monitów – czy są określone kwotowo?
Pytania, które warto zadać każdemu pożyczkodawcy
- Jaka jest całkowita kwota do zapłaty za cały okres?
- Czy prowizja jest potrącana z wypłaty, czy płatna osobno?
- Jakie są wszystkie opłaty poza odsetkami?
- Ile kosztuje wcześniejsza spłata?
- Ile wynoszą odsetki za opóźnienie?
- Czy dostanę projekt umowy przed wizytą u notariusza?
Jeśli ktoś nie chce odpowiedzieć na te pytania na piśmie – to też jest odpowiedź.
Pytania i odpowiedzi
Czy prywatny pożyczkodawca może pobierać dowolne odsetki?
Nie. Kodeks cywilny ogranicza odsetki umowne do dwukrotności sumy stopy referencyjnej NBP i 3,5 punktu procentowego w skali roku. Nadwyżka ponad ten limit się nie należy – także w umowach między firmami.
Dlaczego prywatne finansowanie jest droższe od kredytu w banku?
Bo pożyczkodawca bierze na siebie większe ryzyko, działa szybciej i często finansuje sytuacje, których bank nie przyjmie. Koszt jest ceną za czas i elastyczność – dlatego takie finansowanie ma sens na krótko, z jasnym planem spłaty.
Poradnik ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej ani podatkowej. Stan prawny: 2026-10-30.